ERKHABER / ERZURUM - Demokrat Parti Genel Başkan Danışmanı Av. Ebubekir Elmalı, Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi öncesinde yaptığı değerlendirmede, uluslararası sistemin klasik güvenlik anlayışından çok boyutlu güvenlik mimarisine evrildiğini belirterek, zirvenin yalnızca askerî değil, jeopolitik ve jeoekonomik açıdan da tarihi nitelik taşıdığını ifade etti.
21. yüzyılda bağımsızlık ve egemenliğin artık yalnızca askerî kapasiteyle ölçülemeyeceğini vurgulayan Elmalı, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Soğuk Savaş döneminin güvenlik paradigması büyük ölçüde askerî caydırıcılık üzerine inşa edilmişti. Bugün ise güç, yalnızca kara, deniz ve hava unsurlarından ibaret değildir. Devletlerin stratejik kapasitesi; teknoloji üretme kabiliyeti, ekonomik dayanıklılığı, kritik altyapılarını koruyabilme yeteneği ve veri üzerindeki egemenliğiyle ölçülmektedir.”
Elmalı, günümüzde güç projeksiyonunun;
* Yapay zekâ,
* Yarı iletken teknolojileri,
* Siber güvenlik,
* Uzay sistemleri,
* Enerji arz güvenliği,
* Kritik mineraller ve kritik ham maddeler,
* Tedarik zincirlerinin güvenliği,
* Veri egemenliği,
* Ekonomik dayanıklılık,
* Savunma sanayii üretim kapasitesi
gibi birbirini tamamlayan stratejik alanlar üzerinden şekillendiğini belirtti.
Klasik güvenlik anlayışının yerini çok alanlı (multi-domain) güvenlik yaklaşımına bıraktığını ifade eden Elmalı, güvenlik kavramının artık askerî, ekonomik, teknolojik ve dijital unsurların bütünleşik şekilde değerlendirilmesini zorunlu kıldığını söyledi.
Elmalı, “Bugün bir ülkenin yarı iletken üretim kapasitesi, enerji arz güvenliği, kritik madenlere erişimi veya siber altyapısının dayanıklılığı; en az sahip olduğu savaş uçakları, tankları veya füze sistemleri kadar stratejik önem taşımaktadır.” dedi.
Ankara’da gerçekleştirilecek NATO Zirvesi’nin de tam olarak bu dönüşümün kurumsallaşacağı platformlardan biri olduğunu belirten Elmalı, zirvede kabul edilmesi beklenen yaklaşımın NATO’nun yalnızca askerî bir savunma ittifakı olmaktan çıkarak teknolojik üstünlük, jeoekonomik rekabet, kritik altyapı güvenliği, savunma sanayi entegrasyonu ve ekonomik dayanıklılığı kolektif güvenliğin temel unsurları arasında konumlandıran yeni nesil bir güvenlik mimarisini güçlendireceğini ifade etti.
Elmalı, değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:
“21. yüzyılın rekabeti artık yalnızca sınır hatlarında değil; laboratuvarlarda, veri merkezlerinde, çip fabrikalarında, enerji koridorlarında, uzay yörüngelerinde ve küresel tedarik zincirlerinde yaşanmaktadır. Jeopolitik güç ile jeoekonomik kapasite artık birbirinden ayrılmaz hâle gelmiştir. Bu nedenle geleceğin güçlü devletleri yalnızca güçlü ordular kuranlar değil; teknoloji geliştiren, kritik verisini koruyan, enerji güvenliğini sağlayan, ekonomik şoklara karşı direnç üreten ve stratejik otonomisini güçlendirebilen devletler olacaktır. NATO Ankara Zirvesi de bu yeni güvenlik anlayışının siyasi çerçevesini şekillendiren önemli dönüm noktalarından biri olacaktır.”