ERKHABER / ERZURUM - ERK Medya Hukuk Danışmanı Avukat Çağrı Arısoy, Erzurum’da 4 günden bu yana yaşanan doğalgaz kesintilerinin hukuki boyutunu kaleme aldı. Kesintiler yüzünden ticari ya da bireysel olarak zarar gören abonelerinin kanuni haklarını ve izleyecekleri yolu irdeleyen Avukat Arısoy, doğalgaz dağıtım şirketinin sorumluluklarını da tek tek kanun maddeleriyle aktardı.

İşte hukuk yoluyla hakkını aramak isteyenler için yol haritasını çizen Avukat Çağrı Ağrısoy’un yazısı.:

Doğal Gaz Arızaları ve Dağıtım Şirketlerinin Sorumluluğu:

Abonelerin Hak Arama Yolları

Kış aylarında ısınma ve sıcak su ihtiyacımızın temel kaynağı olan doğal gaz hizmetinin kesintiye uğraması veya şebekede meydana gelen arızalar nedeniyle evlerde veya ticari işletmelerde zararların oluşması ciddi mağduriyetlere yol açabilmektedir. Gaz kaçağı, basınç düşüşü veya hizmet kesintisi gibi nedenlerle oluşan maddi zararların sorumlusu kimdir? Tüketiciler ve ticari aboneler, oluşan bu zararlarını hangi hukuki yollarla talep edebilirler? Mevzuat ve ilgili yargı kararları ışığında bu sorulara yanıt arayalım.

Dağıtım Şirketinin Kusuru ve Tazminat Yükümlülüğü

Doğal gaz dağıtım hizmeti, kamu hizmeti niteliğindedir ve bu hizmeti sunan Doğal Gaz Dağıtım Şirketleri, doğal gazın ilgili mevzuata uygun, güvenli ve sürekli bir şekilde kullanıcılara ulaştırılmasından sorumludur. Şirketin kusurunun varlığı, oluşan zararın tazminini zorunlu kılar.

Bu sorumluluğun somut dayanağı, Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddelerinde net bir şekilde belirtilmiştir:

• Yönetmeliğin 55-58. Maddeleri uyarınca, dağıtım şirketi, doğalgaz talebi ve şehrin imar planının gerektirdiği nüfus yoğunluğuna paralel olarak şebekeyi genişletme, iyileştirme ve yeni şebeke yatırımı planlama yükümlülüğüne sahiptir.
• Şirkete, hizmet kesintilerinin, doğal gaz kaçaklarının ve güvenlikle ilgili konuların önlenmesi konusunda açıkça yükümlülük tanınmıştır.
• Periyodik bakım ve yedek parça stoku şirketin sorumluluğundadır. Şirket, inşaat, bakım, onarım ve özellikle acil müdahale için yeterli düzeyde yedek parça bulundurmak zorundadır. Bu, standartlara uygun olarak kesintisiz gaz arzını sağlamanın temel koşuludur.

Bu yükümlülüklerden herhangi birinin ihlali, şirketin kusurlu hareket ettiğini gösterir ve tazminat sorumluluğunu doğurur.

Yönetmeliğin 58. maddesinde ise, acil durumlar dışında önceden haber verilmeden yapılacak doğalgaz kesintisi sonucunda oluşacak zarar ve ziyanın şirketin sorumluluğunda olduğu açıkça belirtilmiştir. Şirket, bakım ve onarımı en kısa sürede tamamlamak zorundadır. Dağıtım şirketi, ancak üzerine düşen tüm işletme, bakım ve güvenlik yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdiğini ispatlaması durumunda sorumluluktan kurtulabilir. Aksi takdirde, oluşan maddi zararın tazmin yükümlülüğü kaçınılmazdır.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Denetimi

Dağıtım şirketlerinin hizmet kalitesi, şebeke güvenliği ve mevzuat yükümlülüklerine uygunluğu Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından denetlenmektedir. Abonelerin yaşadığı zararların dağıtım şirketinin kusurundan kaynaklanıp kaynaklanmadığına dair denetim ve değerlendirmelerin EPDK tarafından yapılması ve ihlal tespitinde gerekli idari yaptırımların uygulanması, abonelerin haklarının korunması açısından hayati önem taşımaktadır.

Aboneler, hizmet kalitesine aykırı durumları ve mağduriyetlerini doğrudan EPDK'ya şikayet edebilirler. Bu şikayetler, Kurum tarafından incelenir ve dağıtım şirketi hakkında yasal işlem başlatılabilir. Tüketiciler, bu şikayetlerini kolaylıkla https://tuketici.epdk.gov.tr/epdk.be/ adresinden online olarak da yapabilirler.

Abonelerin Zarar Tazmini İçin Başvuru Yolları

Doğal gaz arızası nedeniyle maddi zarara uğrayan abonelerin izlemesi gereken hukuki başvuru yolları, abonenin hukuki statüsüne göre belirlenir:

1. Bireysel Tüketiciler (Mesken Aboneleri)

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında bireysel tüketiciler için en erişilebilir yol Tüketici Hakem Heyetleri’ne (THH) başvurudur. Zararın dağıtım şirketinin kusurundan kaynaklandığının tespiti halinde yasayla belirlenen parasal sınırlar dâhilinde kalan zararlar için THH’lere ücretsiz olarak başvuru yapılabilir.

2. Ticari Aboneler (İşletmeler)

Doğal gazı ticari faaliyetlerinde kullanan ticari aboneler için ise ticari uyuşmazlık hükümleri uygulanır. Bu aboneler, oluşan zararlarını tespit ettikten sonra, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu uyarınca, dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk yoluna başvurma yükümlülüğüne sahiptirler. Arabuluculuk süreci sonrası uzlaşma sağlanamazsa yargı yolu açıktır.

İşin Özü;

Doğal gaz dağıtım şirketlerinin, başta yönetmelik olmak üzere, ilgili mevzuatta açıkça belirtilen yatırım, bakım, onarım ve kesintisiz gaz arzı yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmemesi sonucu oluşan maddi zararların tazmini, tüketici ve ticari abonelerin yasal hakkıdır. Abonelerin, zararlarını usulüne uygun olarak tespit ettirmeleri ve durumlarına uygun hukuki başvuru yollarını takip etmeleri, hak arama süreçlerini hızlandıracaktır.